داستان موفقیت شرکت ماشین‌سازی تبریز 

شرکت ماشین سازی تبریز

شرکت ماشین سازی تبریز یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین کارخانه‌های مادر و زیرساختی ایران است و به‌عنوان قطب اصلی تولید ماشین‌آلات صنعتی کشور شناخته می‌شود. قرارداد ساخت، تکمیل و توسعه کارخانه ماشین‌سازی تبریز با هدف تولید انواع ماشین آلات صنعتی با پیشنهاد و پیگیری‌های مهندس تقی توکلی در سال ۱۳۴۶ بین ایران و چکسلواکی منعقد شد و این کارخانه از سال ۱۳۵۱ مورد بهره‌برداری قرار گرفت.

شرکت ماشین سازی تبریز به عنوان یکی از شرکت‌های صنعتی عمده در تولید ماشین‌آلات صنعتی و ارائه محصولات و خدمات مختلف در این زمینه، دارای محصولات متعدد است که مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر است:

ماشین‌های تراشکاری، ماشین‌های فرزکاری، ماشین‌های سنگ‌زنی، ماشین‌های سنتر، ماشین‌های CNC، ماشین‌های ابزار تیزکنی، فرز نیمه سنگین، ماشین سنتر عمودی، ماشین سنتر افقی و ماشین‌های سوراخکاری.

محصولات این شرکت به دلیل کیفیت و دوام بالا، علاوه بر تامین نیازهای داخلی، به چندین کشور جهان نیز صادر می‌شود.

نیازهای نرم‌افزاری شرکت ماشین سازی تبریز

به گفته آقای مهندس شایق مدیر IT شرکت ماشین سازی تبریز: 

«در مدیریت فناوری اطلاعات سازمان‌های صنعتی بزرگ هم‌مقیاس با ماشین‌سازی تبریز، بزرگ‌ترین چالش همواره یکپارچه‌سازی سیستم‌ها و رفع جزیره‌ای بودن داده‌هاست. ما در واحدهای مختلف با مجموعه‌ای از داده‌های پراکنده روبرو بودیم؛ از مهندسی و فنی گرفته تا برنامه‌ریزی، تولید و انبار، همه ی اطلاعات این واحدها در قالب سیستم‌های مجزا یا حتی مستندات کاغذی نگهداری می‌شدند. این عدم یکپارچگی، باعث می‌شد که ما دید واحد و هم‌سویی اطلاعاتی در سازمان نداشته باشیم؛ به این معنا که تصمیمات واحد برنامه‌ریزی، ممکن بود با واقعیت موجودی در کارگاه‌ها و یا آخرین تغییرات فنی واحد مهندسی، عدم انطباق داشته باشد.

در این مسیر، انتخاب ما فراتر از یک شرکت نرم‌افزاری بود؛ ما به دنبال تیمی از متخصصان بودیم که در کنار ما، فرایندها را اصلاح و دانش سازمانی را منتقل کنند. همکاری ما با شرکت همکاران سیستم، از سال ۱۳۸۳ آغاز شد و در سال ۱۴۰۰ با مهاجرت به راهکاران، این همکاری وارد فاز جدیدی شد.

تیم مجری استقرار در پروژه مذکور، در کنار پیاده‌سازی ماژول‌های کنترل تولید و برنامه‌ریزی؛ با مدیریت پروژه و هماهنگی میان ذی‌نفعان، پیگیری مستمر فعالیت‌ها و مشارکت فعال در بازنگری فرایندها نقش کلیدی در موفقیت پروژه داشتند.

  تیم مجری همکاران سیستم با درک عمیق از نیازهای سازمانی ما، توانستند با ارائه راهکارهای مناسب برای محاسبات جاب‌تایم و پایش سیستمی اسناد عملکرد، ما را از مدیریت سنتی به سمت مدیریت داده محور  سوق دهند.

امروز، ما نه تنها یک سیستم ERP، بلکه یک ساختار فرایندی منسجم و استاندارد داریم که حاصل همکاری نزدیک ما با تیم استقرار راهکاران است.»

ارزش افزوده‌های استفاده از راهکار کنترل تولید همکاران سیستم

به گفته آقای مهندس پورمحمد معاونت تولید و برنامه ریزی شرکت ماشین سازی تبریز:

«ما در معاونت تولید ماشین‌سازی تبریز، با این چالش روبرو بودیم: “عدم دید سیستمی نسبت به آنچه در کارگاه‌ها  و مراکز تولیدی ما می‌گذرد.»

 پیش از استقرار راهکاران، دانش فنی در مستندات کاغذی انجام می‌گرفت و امکان دسترسی سیستمی به موجودی‌های پای کار به صورت لحظه‌ای وجود نداشت. این شکاف اطلاعاتی، منجر به کاهش بهره‌وری، عدم تولید به موقع محصولات و هزینه‌های پنهان ناشی از توقفات می‌شد.

اما با پیاده‌سازی راهکار کنترل تولید، توانستیم به نتایج زیردست یابیم:

۱. ایجاد شفافیت و کنترل لحظه‌ای بر جریان تولید

با استقرار راهکاران و ایجاد انبار اختصاصی برای هر کارگاه، ما اکنون دید لحظه‌ای بر موجودی‌های در جریان تولید داریم. این شفافیت باعث شده است که “امکان‌پذیری سفارشات” با دقت بسیار بالا بررسی شود؛ یعنی ما بر اساس واقعیت موجود در کارگاه جهت تولید تصمیم می‌گیریم.

 همچنین، با ورود داده‌های ابزارآلات، کنترل موجودی ابزارهای مورد نیاز هر عملیات نیز به‌طور کامل سیستمی شده است.

۲. یکپارچگی دانش و دقت در برنامه‌ریزی (MRP)

با یکپارچه شدن دانش فنی بین واحد مهندسی، برنامه‌ریزی و تولید، تمام اطلاعات مهندسی مانند BOMها و تغییرات مهندسی به صورت سیستمی و با رعایت تاریخ اعتبار، مستقیما در جریان تولید قرار می‌گیرد. این یعنی حذف خطای انسانی در استفاده از نسخه‌های قدیمی مستندات و اطمینان از اینکه تولید دقیقا بر اساس آخرین اطلاعات مهندسی پیش می‌رود.

۳. مدیریت عملکرد و کاهش هزینه‌های پنهان

با ثبت دقیق عملکرد در پایان هر شیفت، ما توانسته‌ایم به نتایج زیر برسیم:

• شناسایی و مدیریت گلوگاه‌ها:

با رهگیری سیستمی پرونده‌های تولید، ما می‌توانیم در لحظه، وضعیت سفارشات جاری را تحلیل کرده و گلوگاه‌های تولید را پیش از آنکه منجر به تاخیر در تحویل به مشتری شوند، شناسایی و مدیریت کنیم.

• شناسایی دقیق و کنترل توقفات و ضایعات:

با ثبت دقیق دلایل توقفات و دلایل ضایعات در هر سند عملکرد، دقیقا می‌دانیم دلیل توقف چه بوده و چقدر ضایعات در هر خط تولید رخ داده است. این یعنی ما می‌توانیم هزینه‌های پنهان را شناسایی و کنترل کنیم.

• محاسبات شفاف جاب‌تایم و عملکرد مراکز:

با تلفیق زمان‌های تولید، زمان حضور پرسنل، ضرایب کارگاهی و انواع توقفات، محاسبات مربوط به اضافه یا کسری کار پرسنل بسیار دقیق شده است. این اطلاعات اکنون مبنای اصلی ما برای ارزیابی عملکرد پرسنل و پاداش‌دهی مبتنی بر عملکرد است.

از زبان مشتری

«امروز ما دیگر نگران آپدیت نبودن اطلاعات بین واحدها نیستیم. سرعت تصمیم‌گیری از طریق گزارشات سیستمی بالا رفته است. جایی که می‌توانیم در کمترین زمان ممکن، تاثیر تغییرات را ببینیم و با اطمینان کامل، مسیر تولید را هدایت کنیم.»

ارزش‌افزوده‌های استفاده از راهکار برنامه‌ریزی تولید و تامین راهکاران

در یک مجموعه صنعتی با پیچیدگی‌های فرایندی مانند ماشین‌سازی تبریز، اگر برنامه‌ریزی دقیقی وجود  نداشته باشد، کل زنجیره از تامین مواد اولیه تا مونتاژ نهایی دچار اختلال می‌شود. پیاده‌سازی راهکاران، قدرت پیش‌بینی و دقت محاسباتی ما را به سطحی جدید رسانده است. دستاوردهای کلیدی ما عبارتند از:

۱. تسلط بر محاسبات پیچیده MRP در لایه‌های مختلف محصول

یکی از بزرگترین چالش‌های ما، مدیریت درخت محصول (BOM) و لایه‌های مختلف آن بود. هر قطعه در هر سطح، پارامترهای خاص خود را داشت؛ از موجودی‌های دائم و موقت گرفته تا موجودی‌های در راه، احتیاطی و رزرو. پیش از این، لحاظ کردن همزمان این پارامترها به همراه زمان‌های پیشبرد (Lead Time) و اندازه بچ‌های تولید (Lot Size) در محاسبات دستی و در اکسل های حجیم و متعدد و در کنار آن آپدیت و به‌روز رسانی مداوم این داده‌ها برای ما بسیار دشوار بود. اکنون، سیستم راهکاران با سرعت و دقت بسیار بالا، تمام این متغیرهای پیچیده را در محاسبات MRP لحاظ می‌کند. این یعنی ما دقیقا می‌دانیم چه زمانی، چه مقدار و از چه منبعی باید تامین کنیم تا هیچ‌گونه گسستی در زنجیره تولید رخ ندهد.

۲. مدیریت بهینه موجودی کالاهای نیمه‌ساخته‌ و رفع گلوگاه‌های تولید

در فرایند تولید ما، «نیمه‌ساخته‌ها» نقش حیاتی دارند؛ چرا که زمان تولید آن‌ها طولانی است و هرگونه تاخیر در تولید آن‌ها، منجر به توقف خطوط مونتاژ و عدم تولید به‌موقع محصول نهایی می‌شود. پیش از این، برنامه‌ریزی این موضوع به دلیل گسستگی داده ها و استفاده از سیستم های جزیره ای، زمانبر بود، اما اکنون از طریق راهکاران،

امکان برنامه‌ریزی دقیق تولید نیمه‌ساخته‌ها وجود دارد و باعث جلوگیری از  ایجاد هرگونه گلوگاه در فرایند تولید می‌شود.

۳. مدیریت بهینه موجودی انبارها

پیاده‌سازی محاسبات دقیق MRP در راهکاران، تحولی اساسی در فرایند کاری ما ایجاد کرد. پیش‌تر، مدیریت اقلام مصرفی در انبارهای مواد اولیه و فولاد با پیچیدگی‌ها و چالش‌های زیادی همراه بود. برای ما بسیار برای ما مهم بود که خرید این اقلام در زمان درست و با حداقل خواب سرمایه اتفاق بیفتد تا با کمبود یا مازاد مواد مواجه نشویم.

از زبان مشتری

«پیاده‌سازی راهکاران، دانش فنی پراکنده در واحدهای مختلف را جمع‌آوری و در قالب داده‌های معتبر در اختیار ما قرار داده است. امروز ما با گزارش‌های دقیق و سیستمی، نه‌تنها بر وضعیت موجود، بلکه بر وضعیت آینده تولید و تامین تسلط کامل داریم.»