عبور از شکاف ميان خدمات و عمليات (قسمت اول)

مترجم : همكاران سيستم


پيش گفتار
دو شرکت را با دو حوزه فعاليت، نحوه کار، فرايندها و فرهنگ‏هاي متفاوت در نظر بگيريد. شرکت الف از سيلوهاي سنتي استفاده مي کند که هر يک ابزارهاي خود را دارند.  مدير اجرايي کسب و کار و IT  شرکت الف به IT  به عنوان هزينه بالاسري و مرکز هزينه زايي‌ مينگرد. در اين شرکت بخش‌هاي خدمات و عمليات به صورت جزيره‌هاي کاملاً جدا از هم کار مي‌کنند و هيچ نگرش مثبتي نسبت به هم ندارند. هنگامي که مشکلي بروز مي‌کند هيچ ديدگاه پايداري نسبت به پايان دادن به آن وجود ندارد. بخش عمليات به فرايندهاي خدمات به عنوان امور بي‌اهميتي نگاه مي‌کند که بر دوش کارشناسان خبره عمليات قرار گرفته است. نتيجه اين سيستم هرج و مرج، خدمات رساني ضعيف، عدم رضايت مشتري و هزينه‌هاي سر به فلک گذاشته عمليات ناشي از فرايندهاي بي‌اثر و زائد و سرمايه‌گذاري‌هاي فني متضاد است.


اما در شرکت ب يک مدل خدمات محور بر پايه ITIL  و برترين تجارب به کار گرفته شده است. مديريت شرکت براي کسب اطمينان از يافتن فرايندها و تکنولوژي‌هاي موثرتري که بتوانند با هم کار کنند، سرمايه‌گذاري کرده است. اين شرکت تلاش مي‌کند از طريق  CMBD براي تطبيق تکنولوژي خود سرمايه‌گذاري کند.


شرکت ب براي مديريت تغيير و اطمينان از تحويل موثر خدمات، بر راهکارهاي تسهيل کننده تلفيق عمليات و خدمات به منظور خودکار کردن عمليات ميان آنها سرمايه‌گذاري کرده است. نتيجه اين امر اقزايش ارزش کسب و کار، رضايت بيشتر کارکنان و کاهش قابل توجه هزينه عمليات است.


مسلماً در اين دو مثال اندکي اغراق شده است.  اما نمونه‌هاي زيادي از اين دو در دنياي واقعي وجود دارند.  در حال حاضر بسياري از شرکت‌ها در مسير حرکت از الف به ب در حال حرکت هستند. اگرچه حوزه‌هاي بسياري وجود دارند که کوتاه کردن عمليات باعث ايجاد مزاياي فراواني در آنها مي‌شود، اما هيچ يک به اندازه ترکيب خدمات مشتري و عمليات پشتيباني اهميت ندارند.  از اين رو نگرش به رضايت و خدمات مشتريان در ارتباط نزديک‌تري با واقعيات عملياتي روزمره مديريت مي‌شود. اما تلفيق اين دو گروه به دليل مشکلات فرهنگي و سازماني همچنان به صورت يک چالش باقي مانده است. علاوه بر اين حقيقت آن است که استفاده اين شركت‏ها از ابزارهاي متفاوت تنها باعث تنهايي‌شان خواهد شد.


شکاف موجود در اينجا در مقايسه با فرايندهاي ITIL براي مديريت حوادث و مشکلات که به تلفيق پويا و ارتباط نزديک عمليات و خدمات از دوجنبه فرايند و تکنولوژي نيازمند است، بيبشتر نمايان مي‏شود. به سبب احتمال بروز حوادث پيش بيني نشده و افزايش دشواري شناخت و حل مشکلات اين امر صحيح به نظر مي‏رسد. با اين حال شرکت‏هاي IT با خلق محيط‏هاي حاوي اطلاعات مشترک و قابل دسترسي براي واحدهاي پشتيباني عمليات و خدمات و مکانيزه کردن فرايندهاي کليدي ميان اين دو گروه،کارايي را به ميزان قابل توجهي افزايش و هزينه‏هاي عملياتي را کاهش دهند.  يکپارچگي ابزارها مي‏تواند به IT کمک کند تا خدمات با کيفيت بهتري را ارائه کند و در مقابل مشتريان خدمات خود پاسخگو باشد. ذخاير حاصل از کاهش متوسط زمان لازم براي تشخيص و تصحيح خطا در سيستم کامپيوتري (MTTR) و زمان ميانگين بين دو خرابي بسيار قابل توجه خواهد بود.


در اين گزارش ملزومات صنعت و کسب و کار براي تلفيق موثر خدمات و عمليات IT از دوجنبه فني و فرايندي و با تمرکز بر مديريت حوادث و مشکلات مورد بررسي قرار مي‏گيرند. اين گزارش همچنين به مطالعه فشارهاي موجود براي تغيير شکل IT به يک سازمان متحد با کسب و کار و تشريح نحوه پشتيباني تکنولوژي از فرايندهاي تقويت شده و داراي مزيت مستند تجاري مي‏پردازد. در اين گزارش راهکار پيش‏گستر مديريت حادثه و مشکل "BMC" و نقش آن در تقويت همکاري‏هاي سازماني لازم براي مديريت موثر حادثه و مشکل، به عنوان يک مطالعه موردي مطرح مي‏شود.

 

برخي آمارهاي مالي
نوآوري‏هايي که همکاري ميان خدمات و عمليات را تسهيل مي‏کنند؛ نظير راهکار پيش‏گستر مديريت حادثه و مشکل BMC (PIPM) نتايج قابل لمسي را از طرق گوناگون به همراه مي آورند.

• استفاده از روش ترکيب خدمات و عمليات در يک شرکت خدمات مالي، متوسط زمان لازم براي تشخيص و تصحيح خطا در سيستم کامپيوتري (MTTR) را از 70 درصد کاهش داده و هزينه ناشي از عدم فعاليت شرکت که معادل يک ميليون دلار در دقيقه بود را حذف کرد.
• يکي از مشتريان پيش‏بيني مي‏کند که به سبب اشتراک جامع اطلاعات ميان بخش خدمات و عمليات و جاگذاري مناسب پشتيباني‏هاي سطح 2 و 3، سالانه 60 هزار دلار صرفه‏جويي مي‏نمايد.
• يکي از مشتريان BMC گزارش داد که از زمان اسقرار PIPM در چند سال گذشته، هزينه‏هاي ناشي از تعطيلي کار 40 درصد و زمان لازم براي تشخيص خطا 30 درصد کاهش داشته است.
• يک شرکت IT توانست با بهبود ترکيب عمليات و خدمات، هزينه پشتيباني فني خود را به ميزان سالانه 187,500 دلار کاهش دهد و هزينه‏هاي ناشي از نگهداري تجهيزات و منابع مازاد را از بين ببرد. همين شرکت اعلام کرد در حدود 300 هزار دلار نيز در نتيجه کاهش زمان تعطيلي خدمات صرفه جويي کرده است.
• تحقيق انجام شده از مشتريان PIPM BMC نشان‏دهنده 50 تا 60 درصد بهبود در زمان MTTR،20 درصد افزايش حل مشکل در لايه‏هاي پايينتر خدمات (از سطح يک خدمات تا خدمات تخصصي فني) و افزايش 30 تا 50 درصدي تعداد مشکلات قابل حل با تماس تلفني است. BMC تخمين زده است در نتيجه استفاده از توانمندي‏هاي PIPM بين 500 تا 508 دلار کاهش هزينه ايجاد شود.

 

ملزومات کسب و کار و صنعت
همراه‏سازي کسب و کار با اهداف و در پي آن بهبود کيفيت خدمات و کاهش هزينه‏ها (به شکل 1 مراجعه نماييد) يکي از برجسته‏ترين اهداف سازمان‏هاي IT است که دستيابي به آن به دلايل زير محل چالش و سردرگمي است:
• همراهي با کسب و کار به خودي خود مبحث ساده‏اي نيست که با سنجه‏هاي شناخته شده و راه‏هاي گفتگوي معين قابل دسترسي باشد.
• به موازات اين امر، خدمات IT نه تنها باعث ارتقاي بهره‏وري مي‏شود بلکه به يافتن راهکارهاي جديد فعاليت و برقراري ارتباط، دخيل کردن مشتريان و يافتن فرصت‏هاي مشارکت نيز کمک مي‏کند.  خدمات IT مدل‏هاي کسب و کار جديد و در برخي مواقع کل کسب و کار تازه را تسهيل مي‏کند.


اگرچه تلفيق چند جانبه خدمات IT و ارزش‏هاي كسب و كار در مواردي نظير خدمات مالي، بهداشت، خرده‏فروشي و افزايش تعداد سازمان‏هاي بخش دولتي برجسته‏تر است، اما در ميان صنايع نيز قابل اجراست. IT و سهامداران كسب و كار بايد ارتباط، مناسبت، تاثير بر مشتري و پذيرش مشتري در حال حاضر و آينده را در كنار ملاحظات هزينه كيفيت به‏دقت مورد آزمايش قرار دهند.


 
 

شكل شماره 1:تحقيق داخلي EMA  در سه ماهه اول سال 2008

 

گروه‏هاي سيلويي سنتي در سازمان‏هاي IT مانع از بررسي خلاقانه اين سئوالات مي‏شوند. اين گروه‏ها ابزارهاي سيلويي را اغلب با اهداف صرفاً فني نه تجاري مورد استفاده قرار مي‏دهند و همانگونه كه در اطلاعات شكل 2 نشان داده شده است نزديك به 50 درصد از آنها حول سيلوها قرار دارند نه فرايندها و خدمات.

 

 
شكل شماره 2:تحقيق داخلي EMA  در سه ماهه اول سال 2003

 

پيشرفت‏هايي در فرآيند و تكنولوژي
ITIL و ساير اقدامات ابتكاري برترين تجارب، به عنوان نقاط كليدي دستيابي به فرهنگ مشاركتي و همراستا با كسب و كار در IT هر روز با اقبال بيشتري مواجه مي‏شوند. ظهور ديتابيس‏هاي پيكربندي (CMDBS) شاهد ديگري بر اين مدعاست كه سازمان‏ها براي افزايش دسترسي به اطلاعات فراتر از دپارتمان‏هاي IT كه به نوبه خود از فرايندهاي موثر و همگام با كسب و كار حمايت مي‏كنند، علاقمند به سرمايه‏گذاري در فرايندهاي پايه‏اي هستند.


سازمان‏هاي IT با دو هدف استقرار جريان فرايند " تجربه خوب" و تسريع وظايف روزمره با مزاياي كارآمدي فوق‏العاده، به دنبال تقويت فرايندها از طريق اتوماسيون هستند. (به طور مثال EMA در حدود 3 هزار درصد يا  بيشتر در بخش ذخيره‏سازي عملياتي از طريق اتوماسيون فرايند در مديريت پيكربندي سودآوري داشته است). سيستم‏هاي CMDB در اتوماسيون فرايندهاي مبتني بر خدمات، جامعيت را به ارمغان مي‏آورد و از طريق منابع اطلاعاتي متعدد براي تصميم‏گيري در خصوص نقش كسب و كار و دليل ريشه‏اي مشكلات پايدار اما اغفال كننده، امكان تحليل تشخيصي را فراهم مي‏كند.


 اين پيشرفت‏ها در فرايند و تكنولوژي حاصل از چرخه بهبود در بسياري از سازمان‏هاست كه از تحول تدريجي و افزايش سطح بلوغ سازماني در آنها حمايت مي‏كند. همانگونه كه در شكل 3 نشان داده شده است؛ فرايند، سازمان و تكنولوژي موانعي براي همكاري سازنده در مديريت خدمات محسوب مي‏شوند. اما به عكس اگر فرايندها و سيستم ها بهبود يابند رهبري، فرهنگ سازماني و گزينه‏هاي تكنولوژي براي مديريت و ارتقاء IT متناسب با اهداف كسب و كار تسهيل خواهند شد. به عنوان مثال موسسه مشاوره EMA شاهد 300 درصد برگشت سرمايه در توانمندي‏هاي تسهيم موثر داده و فرايندهاي تشريك مساعي بوده است. به عنوان مثال تلفيق بخش‏هاي پشتيباني و مديريت عمليات، متوسط زمان تشخيص و تصحيح خطاها را تا 70 درصد كاهش داد. در حاليكه هزينه توقف فعاليت‏ها در اين شركت.خدمات مالي يك ميليون دلار در دقيقه است.

 
 


 

شكل شماره3: "مديريت عملكرد نرم‏افزارهاي كاربردي در شبكه"  EMA سه ماهه اول سال 2007


 

بخش خدمات و عمليات
به طور معمول بخش‏هاي خدمات و عمليات از مهارت‏هاي كاري متفاوتي برخوردارند، منعكس كننده فرهنك‏هاي IT متفاوتي هستند و عادت‏هاي كاري و فكري آنها ابزارهاي كاري مختلف و چارچوب مراجعه، شكل يافته است.

بنابراين به دليل تعصبات فرهنگي و سياسي ناشي از اختلافات ميان بخش خدمات كه در ارتباط مستقيم با مشتري قرار دارد و بخش فني كه كاركنان آن اغلب از پيش زمينه فني برخوردارند اما در عوض به زيربخش‏هاي سيستم‏ها، نرم‏افزارهاي كاربردي، پايگاه داده، شبكه سيلوها و ساير حوزه‏ها تقسيم مي‏شوند، شكاف قابل توجهي در چگونگي ارتباط اين دو بخش با يكديگر وجود دارد.


تمركز بر مديريت حوادث و مشكلات
شكاف بين بخش‏هاي خدمات و عمليات در مديريت حوادث و مشكلات بيشتر خود را نمايان مي‏كند. بر اساس ITIL مديريت حوادث براي بازيابي خدمات‏رساني نرمال در اسرع وقت و در زمان بروز حوادث پيش‏بيني شده يا نشده و به منظور كاهش اثرات مخرب اينگونه حوادث بر عمليات كسب و كار طراحي شده است. از جمله حوادث پيش‏بيني شده مي‏توان به يك تغيير پيكربندي و از ميان حوادث پيش‏بيني نشده مي‏توان به شكايت مشتري از دريافت خدمات نامطلوب اشاره كرد.


مديريت مشكل در بسياري از موارد زيرمجموعه مديريت حادثه محسوب مي‏شود و كاربرد آن در زمان بروز  حوادث ناشي از اشتباهات در داخل زيرساخت IT ياپديدآمدن تهديدهاي امنيتي از خارج از سيستم است. مديريت مشكل را مي‏توان به دو دسته حل واكنشي مشكلات در پاسخ به يك يا چند مشكل يا مديريت مشكلات قبل از وقوع آنها براي شناسايي و از بين بردن خطاهاي شناخته شده قبل از وقوع حوادث جديد طبقه‏بندي كرد.


بي‏ترديد مديريت موثر حوادث و مشكلات نيازمند همكاري تعريف شده و مستحكم ميان بخش‏هاي خدمات و عمليات است. در شرايط مطلوب كاركنان بخش خدمات و پرسنل سطح يك عمليات بايد بتوانند با استفاده از ابزار و منابع لازمو بدون دخالت دادن پرسنل متخصص عمليات از طريق يك مجموعه فرايندهاي موثر به حل مشكلات و حوادث بپردازند.در مقابل بخش عمليات بايد بتواند مشكلات را با توجه به تاثير آنها بر كسب و كار قبل از وقوع مورد مطالعه قرار دهد.


در هر حال به دليل استفاده از ابزارهاي مجزا و فرايندهاي تعريف شده ضعيف( با توجه به شكل 4 در اغلب سازمان‏هاي IT كمتر از 50 درصد از نرم افزارهاي كاربردي خدمات داراي جريان كاري و فرايندهاي مستندسازي شده هستند).بسياري از نرم‏افزارهي كاربردي خدمات از حمايت لازم براي دستيابي به اهداف كسب و كار برخوردار نمي‏شوند. در نتيجه اين امر چرخه كامل فرايندپاسخگويي به مشكلات معمول از آگاهي تا ارزيابيدر برخي مواقع تا 24 ساعت به طول مي‏انجامد(شكل5) كه تاثير نامطلوبي بر سربار عملكرد و توان رقابتي كسب و كار دارد.

 

شكل شماره4: تحقيق داخلي EMAفصل اول سال 2008 ميلادي

 

 

 

شكل شماره5: تحقيق داخليEMA سال 2007 ميلادي

 

 

اين مقاله ادامه دارد.

براي دريافت pdf اينجا را كليك كنيد.